CHƯƠNG 3 - Thư Gửi Titô

Bổn phận chung của các tín hữu

1 Anh hãy nhắc nhở cho ai nấy phải phục tùng và tuân lệnh các nhà chức trách, các người cầm quyền, phải sẵn sàng làm mọi việc tốt,2 và đừng chửi bới ai, đừng hiếu chiến, nhưng phải hiền hoà, luôn luôn tỏ lòng nhân từ với mọi người.3 Thật vậy, cả chúng ta nữa, xưa kia chúng ta cũng ngu xuẩn, không vâng lời, lầm lạc, làm nô lệ cho đủ thứ đam mê và khoái lạc, sống trong gian ác và ganh tị, đáng ghét và ghen ghét lẫn nhau.

4 Nhưng Thiên Chúa, Đấng cứu độ chúng ta, đã biểu lộ lòng nhân hậu và lòng yêu thương của Người đối với nhân loại.5 Không phải vì tự sức mình chúng ta đã làm nên những việc công chính, nhưng vì Người thương xót, nên Người đã cứu chúng ta nhờ phép rửa ban ơn Thánh Thần, để chúng ta được tái sinh và đổi mới.6 Thiên Chúa đã tuôn đổ đầy tràn ơn Thánh Thần xuống trên chúng ta, nhờ Đức Giê-su Ki-tô, Đấng cứu độ chúng ta.7 Như vậy, một khi nên công chính nhờ ân sủng của Đức Ki-tô, chúng ta được thừa hưởng sự sống đời đời, như chúng ta vẫn hy vọng.

Khuyên riêng ông Ti-tô

8 Đó là lời đáng tin cậy, và tôi muốn anh đặc biệt nhấn mạnh các điểm ấy, để những kẻ đã đặt niềm tin vào Thiên Chúa ra sức trổi vượt về những việc tốt đẹp. Đó là điều tốt đẹp và hữu ích cho người ta.

9 Còn những cuộc tranh luận điên rồ, những chuyện gia phả, những vụ cãi cọ, xung đột về Lề Luật, anh hãy tránh xa: những cái đó vô ích và rỗng tuếch.10 Người theo bè phái, thì sau khi cảnh cáo lần thứ nhất và lần thứ hai, anh hãy loại đi,11 vì biết rằng một người như thế đã ra hư đốn, người ấy phạm tội và tự kết án mình.

Dặn dò. Lời chào và lời chúc cuối thư

12 Khi nào tôi sai anh Ác-tê-ma hay anh Ty-khi-cô đến với anh, thì hãy liệu mau đến với tôi ở Ni-cô-pô-li, vì tôi đã quyết định ở lại đó suốt mùa đông.13 Anh hãy lo tiễn đưa luật gia Dê-na và anh A-pô-lô cho chu đáo, đừng để họ phải thiếu thốn gì.14 Các anh em của chúng ta cũng phải học cho biết trổi vượt về những việc tốt đẹp, để đáp ứng những nhu cầu cấp bách; như vậy họ không phải là không sinh hoa kết quả.

15 Tất cả những anh em ở với tôi gửi lời thăm anh. Xin gửi lời thăm các bạn hữu cùng một đức tin như chúng ta. Chúc tất cả anh em được ân sủng.

CHIA SẺ

Mọi người chúng ta đều cần được nhắc nhở thường xuyên!

Hãy nhớ điều bạn nên làm (c.1-2). Những người Kitô hữu là công dân của mặt đất cũng như công dân thiên quốc, và họ nên là những người được mô tả trong hai câu vắn gọn này.

Hãy nhớ bạn là gì (c.3). Thiên Chúa đã quên đi những tội của chúng ta, và chúng ta cũng nên tha thứ cho bản thân mình; nhưng thật tốt để nhớ rằng một người tội lỗi hư mất sẽ giống như thế nào. (Xem Đnl 5:15; 15:15; 24:18, 22; 1Pr 4:1-4).

Hãy nhớ điều Thiên Chúa đã làm cho bạn (c.4-7). Bạn có xứng đáng để nghe Tin Mừng và lãnh nhận quà tặng sự sống đời đời? Không, tất cả đã xảy ra bởi lòng tốt, tình yêu, và ân sủng. “Ngài đã cứu chúng ta” chúng ta đã không cứu chính mình. Ngài đã tẩy sạch những tội của chúng ta; chúng ta được bào chữa trong sự hiện diện của Ngài; và chúng ta đối mặt với tương lai một cách tự tin bởi vì chúng ta là gia sản của Thiên Chúa.

Hãy nhớ rằng Thiên Chúa đã trông chờ bạn (c.8-11). Một chủ đề chính trong thư này là những công việc tốt đẹp (1:16; 2:7, 14; 3:1,8,14). Những ai bận rộn cho Đức Chúa không có thời gian cho những cuộc tranh luận vô ích.

Trong những điều nhắc nhở bạn hãy nhớ trên đây, điều gì bạn hay quên nhất, và làm thế nào để bạn luôn biết mình, biết Chúa đã làm gì cho bạn, cũng như biết xây dựng và đáp trả lại những gì Ngài vẫn làm trong đời bạn?

CHƯƠNG 2 - Thư Gửi Titô

Bổn phận của các hạng tín hữu

¹ Phần anh, hãy dạy những gì phù hợp với giáo lý lành mạnh.2 Hãy khuyên các cụ ông phải tiết độ, đàng hoàng, chừng mực, vững mạnh trong đức tin, đức mến và đức nhẫn nại.3 Các cụ bà cũng vậy, phải ăn ở sao cho xứng là người thánh, không nói xấu, không rượu chè say sưa, nhưng biết dạy bảo điều lành.

4 Như vậy, họ sẽ dạy cho người vợ trẻ biết yêu chồng, thương con,5 biết sống chừng mực, trong sạch, chăm lo việc nhà, phục tùng chồng, để lời Thiên Chúa khỏi bị người ta xúc phạm.6 Anh cũng hãy khuyên các thanh niên phải giữ chừng mực trong mọi sự.7 Chính anh hãy làm gương về mặt đức hạnh. Khi anh giảng dạy thì đạo lý phải tinh tuyền, thái độ phải đàng hoàng,8 lời lẽ phải lành mạnh, không ai bắt bẻ được, khiến đối phương phải bẽ mặt, vì không thể nói xấu chúng ta được điều gì.9 Các nô lệ phải phục tùng chủ mình trong mọi sự, làm đẹp lòng chủ và đừng cãi lại,10 đừng ăn cắp, nhưng tỏ lòng trung tín hoàn toàn; như vậy là họ làm cho đạo lý của Thiên Chúa, Đấng cứu độ chúng ta, được rạng rỡ mọi bề.

Nền tảng thần học của những đòi hỏi trên

11 Quả thế, ân sủng của Thiên Chúa đã được biểu lộ, đem ơn cứu độ đến cho mọi người.12 Ân sủng đó dạy chúng ta phải từ bỏ lối sống vô luân và những đam mê trần tục, mà sống chừng mực, công chính và đạo đức ở thế gian này.13 Sở dĩ như vậy, là vì chúng ta trông chờ ngày hồng phúc vẫn hằng mong đợi, ngày Đức Ki-tô Giê-su là Thiên Chúa vĩ đại và là Đấng cứu độ chúng ta, xuất hiện vinh quang.14 Vì chúng ta, Người đã tự hiến để cứu chuộc chúng ta cho thoát khỏi mọi điều bất chính, và để thanh luyện chúng ta, khiến chúng ta thành Dân riêng của Người, một dân hăng say làm việc thiện.

15 Đó là những điều anh phải nói, phải khuyên, phải sửa dạy với tất cả uy quyền. Chớ gì đừng có ai coi thường anh.

CHIA SẺ

Đời sống (c.1-10). Cho dù bạn trẻ hay già, kết hôn hay độc thân, các Hội thánh địa phương đều cần đến chúng ta; và Thiên Chúa có một công việc cho chúng ta làm. Một trắc nghiệm về tình bạn thiêng liêng đó là khả năng để chấp nhận và thi hành sứ vụ với nhiều người khác nhau. Cách thứ chúng ta sống thế nào có thể là báng bổ Lời Ngài (c.5) hay làm đẹp Lời (c.10), và những ai thừa tác viên nên bày tỏ đời sống gương mẫu (c.7-8). Theo bạn, mình phải sống thế nào để cuộc sống của bạn cho thấy bạn sẵn sàng đón Chúa đến bất kể khi nào?

Học biết (c.11-12). Ân sủng của Thiên Chúa không chỉ cứu chúng ta nhưng cũng dạy chúng ta cách sống trong tư cách là một người Kitô hữu. Những ai dùng ân sủng của Thiên Chúa như một sự bào chữa cho tội sẽ chẳng bao giờ nghiệm thấy quyền năng cứu độ của ân sủng (Rm 6:1; Gđ 4). Cùng một ân sủng mà cứu chúng ta cũng canh tân chúng ta, vì thế chúng ta muốn vâng phục Lời Ngài (c.14). Bạn đón nhận ân sủng và để cho ân sủng biến đổi cuộc sống của bạn thế nào?

Tìm kiếm (c.13-15). Điều gì khởi đầu với ân sủng sẽ dẫn đến vinh quang! Cuộc trở lại của Đức Giêsu Kitô cho dân  Ngài còn hơn cả một niềm hy vọng hồng phúc; đó là một niềm hy vọng tràn đầy niềm vui (Rm 5:2; 12:12),  niềm hy vọng hiệp nhất (Ep 4:4), niềm hy vọng sống động (1 Pr 1:3), niềm hy vọng bền vững (Dt 6:19), và niềm hy vọng thanh sạch (1Ga 3:3). Trong những lúc khó khăn thử thách, bạn tìm được nguồn hy vọng nơi đâu?

CHƯƠNG 1 - Thư Gửi Titô

Lời mở đầu và lời chào

¹ Tôi là Phao-lô, tôi tớ của Thiên Chúa và Tông Đồ của Đức Giê-su Ki-tô, có nhiệm vụ đưa những kẻ Thiên Chúa chọn đến đức tin và sự nhận biết chân lý phù hợp với đạo thánh,² với niềm hy vọng được sự sống đời đời mà Thiên Chúa, Đấng không hề nói dối đã hứa từ thuở đời đời.³ Vào đúng thời đúng buổi, Người đã biểu lộ lời Người trong lời rao giảng đã được giao phó cho tôi, theo lệnh của Thiên Chúa, Đấng cứu độ chúng ta.⁴ Tôi gửi lời thăm anh Ti-tô, người con tôi thực sự sinh ra trong cùng một đức tin chung. Xin Thiên Chúa là Cha và xin Đức Ki-tô Giê-su, Đấng cứu độ chúng ta, ban cho anh ân sủng và bình an.

Đặt các kỳ mục

⁵ Tôi đã để anh ở lại đảo Cơ-rê-ta, chính là để anh hoàn thành công việc tổ chức, và đặt những kỳ mục trong mỗi thành, như tôi đã truyền cho anh.6 Kỳ mục phải là người không chê trách được, chỉ có một đời vợ, con cái cũng tin đạo và không mang tiếng là sống phóng đãng hay bất phục tùng.7 Thật vậy, giám quản, với tư cách là quản lý của Thiên Chúa, phải là người không chê trách được, không ngạo mạn, không nóng tính, không nghiện rượu, không hiếu chiến, không tìm kiếm lợi lộc thấp hèn;8 trái lại, phải hiếu khách, yêu chuộng điều thiện, chừng mực, công chính, thánh thiện, biết tự chủ;9 người ấy phải gắn bó với lời đáng tin cậy và đúng đạo lý, để vừa có khả năng dùng giáo lý lành mạnh mà khuyên nhủ, vừa có khả năng bẻ lại những kẻ chống đối.

Chống lại những người dạy giáo lý sai lạc

¹⁰ Thật vậy, có nhiều kẻ bất phục tùng, nói năng rỗng tuếch, lường gạt, mà đa số là những kẻ được cắt bì.11 Cần phải khoá miệng họ lại. Hạng người đó làm đảo lộn nhiều gia đình từ trên xuống dưới; vì lợi lộc thấp hèn, họ dạy những điều không được phép.12 Một người trong số đó, một ngôn sứ của chính họ, đã nói: Người Cơ-rê-ta nói dối luôn, họ là thú dữ, ham ăn lại lười.13 Lời chứng đó là thật. Vì lý do ấy, anh hãy nghiêm khắc sửa dạy họ, để họ có một đức tin lành mạnh,14 không còn chú ý đến những chuyện hoang đường của người Do-thái và những điều răn dạy của những con người đã quay lưng lại với chân lý.

¹⁵ Mọi sự đều trong sạch với những người trong sạch. Nhưng với những kẻ nhiễm uế và không có đức tin, thì không có gì là trong sạch cả; trái lại, trí khôn và lương tâm của họ đã bị nhiễm uế.¹⁶ Họ tuyên bố là biết Thiên Chúa, nhưng trong hành động họ lại chối Người. Họ là đồ ghê tởm, không vâng lời, và không có khả năng làm việc gì tốt.

 DẪN NHẬP

     Titô là một người Hy Lạp (Gl 2: 3), người mà thánh Phaolô đã chinh phục về với Đức Kitô  (Tt 1: 4) và đầu quân để phục vụ Ngài. Giống như Ti-mô-thê, ông trở thành một trong những trợ lý đặc biệt của thánh Phaolô, được cử đến các Hội thánh để đại diện cho ngài. Titô đang phục vụ ở Crete khi bức thư này được viết. Thánh Phaolô viết thư này, có thể là từ Cô-rinh-tô, sau khi ra tù.
     Bức thư nhấn mạnh những việc làm tốt (1:16; 2: 7, 14; 3: 1, 8, 14). Chúng ta không được cứu bởi những việc tốt (3: 5), nhưng những việc tốt là một bằng chứng về sự cứu rỗi. Rõ ràng các thánh trên đảo Crete giỏi tuyên xưng đức tin hơn là thực hành đức tin.
     Sau lời chào (1: 1–4), thánh Phaolô đưa ra tư cách (1: 5–9) và nhiệm vụ (1: 10–16) của các trưởng lão và thúc giục Titô tổ chức các Hội thánh địa phương và đối phó với các thầy dạy giả. Sau đó, ngài nói với Titô cách phục vụ nhiều loại người khác nhau trong hội thánh (2: 1–3: 11) và kết thúc bức thư với thông tin cá nhân (3: 12–14) và một lời từ biệt (3:15).

CHIA SẺ

Ti-tô đã muốn được nhận một sứ mạng khác từ thánh Phao-lô, bởi vì ông đang trải qua thời khắc khó khăn trong sứ vụ ở Cờ-rê-ta. Khi bạn cảm thấy như muốn bỏ cuộc, hãy theo những lời khuyên của Phao-lô đã dành cho Ti-tô.

Tập trung vào những đặc ân của thừa tác vụ (c.1-4). Thiên Chúa đã công bố chân lý của Ngài ngang qua những con người dấn thân, và đó là một niềm vui để chia sẻ Lời cho những người khác. Các thiên thần trên trời chắc thích đổi lấy vị trí với chúng ta, vì thế chúng ta đừng bao giờ ngừng ngạc nhiên rằng Thiên Chúa đã dùng mình! Sứ vụ nào Thiên Chúa đang mời gọi bạn dấn thân, và phản ứng của bạn có sẵn sàng và tích cực đáp trả?

Vâng phục Lời (c.5-9). Đôi khi có những vấn đề bởi vì những người không đủ phẩm chất được đặt vào trong những vị trí lãnh đạo, hay bởi vì những vị trí lãnh đạo không đủ người. Thân thể của Giáo hội đau khổ khi chúng ta né tránh đối diện và giải quyết những vấn đề nghiêm trọng. Bạn nghĩ gì cách thức lãnh đạo của Giáo hội, và sự khác biệt với cách thức lãnh đạo của xã hội điều đó gợi lên cho bạn những suy nghĩ gì? Với những vị trí lãnh đạo mà bạn nghĩ rằng người đó thiếu phẩm chất lãnh đạo, bạn có xác tín về ơn Chúa đang tác động qua người đó.

Đối mặt với kẻ thù (c.10-16). Có vẻ giống như Ti-mô-thê (2 Tm 1:7), Ti-tô quá rụt rè để thách đố với kẻ thù; nhưng điều đó phải được thực hiện. “Có khả năng dùng giáo lý” có nghĩa là dạy “giáo lý lành mạnh,” mà góp phần để sức khỏe thiêng liêng của Giáo hội. Giống như một y sĩ phải tấn công vào những nơi bị nhiễm trùng và bệnh tật, vì thế người lãnh đạo của cộng đoàn địa phương cũng phải tấn công những giáo lý sai lạc. Khi những người được trao trách vụ lãnh đạo cộng đoàn sửa sai bạn, thường bạn sẽ phản ứng thế nào?